Untuk mengaitkan struktur dengan fungsi, namakan bahagian itu dan kemudian nyatakan apa yang dilakukannya untuk organ. Dalam mata: kornea dan kanta memfokus cahaya, iris mengawal jumlah yang masuk, dan retina mengesannya.
Pelajaran ini tergolong dalam penyelarasan dan gerak balas. Mata ialah contoh yang baik kerana ia organ reseptor yang menghantar impuls ke laluan saraf dalam menjejak refleks.
Apakah fungsi setiap bahagian mata?
| Bahagian | Fungsi |
|---|---|
| Kornea (cornea) | Membiaskan (membengkokkan) cahaya apabila memasuki mata |
| Iris | Mengawal saiz anak mata, jadi ia mengawal jumlah cahaya yang masuk |
| Anak mata (pupil) | Bukaan tempat cahaya masuk |
| Kanta (lens) | Mengubah bentuk untuk memfokus cahaya ke retina |
| Retina | Mengandungi sel reseptor cahaya yang mengesan cahaya |
| Saraf optik (optic nerve) | Membawa impuls dari retina ke otak |
Sentiasa pasangkan setiap bahagian dengan kata kerja: membengkokkan, mengawal, memfokus, mengesan, membawa.
Contoh berlangkah
Terangkan apa yang berlaku kepada mata apabila seseorang berjalan dari bilik malap ke cahaya matahari terang. Sertakan bahagian yang terlibat.
Langkah 1, rangsangan: cahaya terang dikesan oleh reseptor dalam retina.
Langkah 2, laluan: impuls bergerak sepanjang saraf optik dan melalui sistem saraf seperti dalam refleks.
Langkah 3, efektor: otot dalam iris mengecut, menjadikan anak mata lebih kecil.
Langkah 4, hasil: lebih sedikit cahaya memasuki mata. Ini melindungi retina daripada kerosakan dan membantu imej kekal jelas.
Langkah 5, fokus: kornea dan kanta masih membengkok dan memfokus cahaya yang masuk ke retina.
Jawapan model: dalam cahaya terang, otot iris menjadikan anak mata lebih kecil, jadi lebih sedikit cahaya sampai ke retina, yang melindunginya.
Kesilapan yang perlu dielakkan
Kekeliruan yang kerap ialah menulis bahawa kanta mengesan cahaya atau retina memfokusnya.
Jawapan yang silap: “Retina memfokus cahaya dan kanta mengesannya.”
Bahagian dan tugasnya tertukar.
Pembetulannya ialah satu baris ingatan mengikut arah cahaya bergerak: kornea dan kanta membengkok dan memfokus, iris mengawal jumlah, retina mengesan, saraf optik membawa. Semasa menulis jawapan, ikut laluan cahaya dari depan ke belakang.
Semak sendiri
1. Bahagian manakah yang mengandungi sel reseptor cahaya?
Lihat jawapan
Retina.
2. Namakan struktur yang membawa impuls dari mata ke otak.
Lihat jawapan
Saraf optik.
3. Dalam cahaya malap, apakah yang anda jangka dilakukan iris kepada anak mata, dan mengapa?
Lihat jawapan
Anak mata menjadi lebih besar, jadi lebih banyak cahaya memasuki mata dan lebih banyak sampai ke retina, yang memudahkan penglihatan.
Seterusnya
Satukan kelima-lima pelajaran dalam set latihan penyelarasan dan gerak balas.
Jika memadankan bahagian dengan fungsi ialah langkah yang menyebabkan anda hilang markah, guru dalam tuisyen Biologi dalam talian satu dengan satu boleh membinanya bersama anda menggunakan rajah anda sendiri.