Jejak pelarasan ialah jadual yang bermula daripada angka draf dan menggunakan setiap pelarasan pada barisnya sendiri, dengan jumlah berjalan. Ia muncul apabila soalan memberi untung draf dan senarai pembetulan akhir tahun, dan ia menghalang lima atau enam perubahan menjadi timbunan nombor yang bertaburan.
Kemahiran ini sebahagian daripada kerja akaun dan ulang kaji, dan bergantung pada idea akhir tahun dalam belanja terakru dan bayaran awal serta susut nilai dan pelupusan aset.
Mengapa susun kerja sebagai jejak?
Kebanyakan markah hilang dalam soalan pelarasan kerana item terlepas atau tanda silap, bukan kerana tidak tahu peraturan. Jejak menjadikan kedua-duanya kelihatan. Setiap baris mempunyai satu item, satu tanda dan satu jumlah berjalan.
Jejak juga menunjukkan kaedah anda kepada pemeriksa. Jika satu angka salah, baris lain masih boleh mendapat markah.
Cara membina jejak, langkah demi langkah
- Tulis angka permulaan dahulu, berlabel “Untung bersih draf” (atau angka yang diberi soalan).
- Buat satu baris bagi setiap pelarasan, mengikut susunan dalam soalan.
- Bagi setiap baris, tentukan kesan pada untung. Belanja yang belum direkodkan mengurangkan untung. Belanja yang sudah direkodkan tetapi belum digunakan, seperti bayaran awal, menambah untung. Pendapatan yang direkodkan terlalu awal mengurangkan untung.
- Tulis kerja di sebelah baris, kemudian jumlah bertanda.
- Kemas kini jumlah berjalan selepas setiap baris, dan akhiri dengan angka terlaras di bahagian bawah.
- Semak aritmetik kali kedua dengan menjumlahkan semua item tambah dan semua item tolak secara berasingan.
Contoh berlangkah
Kedai Runcit Maju mempunyai untung bersih draf RM24,000 bagi tahun berakhir 31 Disember. Pemilik menyenaraikan empat pelarasan.
- Sewa RM800 dibayar awal untuk sukatan baharu dan dicaj penuh tahun ini.
- Elektrik RM350 bagi Disember belum direkodkan.
- Peralatan berharga RM12,000 disusutnilaikan 10% setahun atas kos. Tiada susut nilai direkodkan.
- Belum terima perdagangan ialah RM9,000. Elaun hutang ragu hendaklah 5% daripada belum terima. Elaun sedia ada ialah RM200.
| Item | Kerja | Kesan | Jumlah berjalan (RM) |
|---|---|---|---|
| Untung bersih draf | diberi | 24,000 | |
| Sewa dibayar awal | sudah dicaj, maka keluarkan | + 800 | 24,800 |
| Elektrik terakru | belanja belum direkod | − 350 | 24,450 |
| Susut nilai | 10% × 12,000 = 1,200 | − 1,200 | 23,250 |
| Pertambahan elaun | 5% × 9,000 = 450, tolak sedia ada 200 = 250 | − 250 | 23,000 |
Untung bersih terlaras: RM23,000.
Semakan: jumlah item tambah ialah 800. Jumlah item tolak ialah 350 + 1,200 + 250 = 1,800. Maka 24,000 + 800 − 1,800 = 23,000. Kedua-dua cara sepadan.
Kesilapan yang perlu diawasi
Kesilapan lazim ialah mencaj seluruh elaun, bukan pertambahannya sahaja.
Baris yang silap: Elaun hutang ragu, 5% × 9,000 = 450, maka − 450. Untung akhir 22,800.
Elaun sedia ada RM200 sudah mengurangkan untung sebelum ini. Hanya tambahan RM250 yang tergolong dalam untung tahun ini.
Pembetulannya ialah bertanya “berapa elaun baharu, berapa elaun lama, dan apa bezanya?” sebelum menulis baris itu. Jika elaun baharu lebih rendah daripada yang lama, bezanya ditambah kepada untung.
Semak kendiri
1. Untung bersih draf ialah RM15,000. Gaji RM600 terhutang pada akhir tahun dan belum direkodkan. Insurans RM400 dibayar awal dan dicaj penuh. Susut nilai RM900 belum direkodkan. Cari untung terlaras.
Tunjukkan jawapan
15,000 − 600 (gaji terakru) + 400 (insurans dibayar awal) − 900 (susut nilai) = RM13,900.
Semakan: tambah 400, tolak 600 + 900 = 1,500, dan 15,000 + 400 − 1,500 = 13,900.
2. Belum terima ialah RM6,000 dan elaun hendaklah 4%. Elaun sedia ada ialah RM300. Apakah kesan pada untung?
Tunjukkan jawapan
Elaun baharu = 4% × 6,000 = RM240. Ia lebih rendah daripada RM300 yang lama, jadi elaun turun RM60. Untung naik RM60.
3. Untung draf RM30,000 memerlukan tiga pelarasan: + 500, − 1,200 dan − 300. Tunjukkan jumlah berjalan.
Tunjukkan jawapan
30,000 + 500 = 30,500. 30,500 − 1,200 = 29,300. 29,300 − 300 = 29,000.
Semakan: 500 − 1,200 − 300 = −1,000, dan 30,000 − 1,000 = 29,000.
Ke mana selepas ini
Apabila jejak sudah terasa biasa, pelajari cara menyelaraskan dua jawapan yang bermula daripada angka berbeza, kemudian cuba set latihan campuran. Penjelajah asas peratusan menunjukkan kepada apa setiap peratusan dikenakan, dan pelatih catatan dua kali dan lejar membolehkan anda menyemak catatan di sebalik setiap pelarasan.
Sesetengah pelajar tahu setiap peraturan pelarasan tetapi tersilap tanda apabila soalan menjadi panjang. Guru kami boleh melihat corak itu dalam tuisyen Accounting dalam talian satu dengan satu.